NASA’nın dört astronotu Ay’ın çevresinde 10 günlük tarihi bir yolculuğa çıkarmasından altı ay sonra görevden elde edilen ilk bilimsel veriler kamuoyuyla paylaşıldı. Nisan ayında gerçekleşen ve 50 yılı aşkın bir aradan sonra insanlığı Ay’a en çok yaklaştıran Artemis II görevi, yalnızca büyüleyici manzaralar sunmakla kalmadı, aynı zamanda eğitimli insan gözlemcilerin bilimsel araştırmalara kameralardan çok daha fazlasını katabileceğini kanıtladı. 7 Ekim’de yayımlanan kapsamlı rapor ve veri arşivi, Ay’ın şaşırtıcı renk çeşitliliğini, göktaşı çarpmalarının sıklığını ve gelecekteki yüzey görevlerine ışık tutacak hayati dersleri gözler önüne seriyor. Astronotların jeolojik gözlemleri Görevden elde edilen en değerli çıktının, çekilen yüksek çözünürlüklü fotoğraflardan ziyade astronotların sözlü ve yazılı tasvirleri olduğu belirtiliyor. Fırlatma öncesinde yoğun bir Ay jeolojisi eğitiminden geçen mürettebat, görev sırasında adeta bilim ekibinin sahadaki uzantısı olarak görev yaptı. Uçuş esnasında ikili gruplar hâlinde çalışan astronotlardan ikisi Dünya’daki kontrol merkeziyle konuşurken, diğer ikisi gördüklerini yüksek teknolojili dijital saha defterlerine kaydetti, çizimler yaptı ve haritalara notlar düştü. Özellikle Orientale havzası gibi krater yapılarındaki katman ve doku farklılıklarının hızlıca çizilerek not edilmesi, insan beynindeki ilk izlenimlerin ve nüansların kaybolmadan bilime aktarılmasını sağladı. Ay’daki mikro çarpmalar Mürettebatın en dikkat çekici gözlemleri, Ay’ın Güneş’i örttüğü 54 dakikalık tutulma sırasında gerçekleşti. Astronotlar Güneş koronasını, gezegenler arası tozu ve diğer yıldızları izlerken aynı zamanda Ay yüzeyine çarpan küçük göktaşlarının oluşturduğu ışık parlamalarını yakalamayı başardı. Bir saniyeden kısa süren bu parlamalardan toplam 5 adet tespit edildi. Yapılan hesaplamalar, Ay’a çarpan bu parçaların yaklaşık bir golf topu büyüklüğünde (8,5 gram ve 4,5 cm) olduğunu ve oluşturdukları kraterlerin yörüngedeki uyduların dahi göremeyeceği kadar küçük kaldığını ortaya koydu. Bu bulgular, gelecekte Ay yüzeyinde kurulacak uzun vadeli üsler ve yüzey yürüyüşleri için tehlikeli çarpma riskinin 10 milyonda 1'den daha az olduğunu göstererek geleceğin astronotları için oldukça güven verici bir zemin hazırladı. Ay göründüğünden çok daha renkli Ay'ın soluk gibi duran renk tonları da astronotların gözlemleri sayesinde yeniden yorumlandı. Zemin pürüzlülüğü, sıcaklık ve mineral yapısına göre değişen tonlar, insan gözüyle kameralara kıyasla çok daha net ayırt edildi. Bilim insanları bu gözlemleri geçmiş verilerle harmanlayarak renkler ile yüzey bileşimi arasında doğrudan bağlantı kurdu: Mavi tonlar: Titanyum bakımından zengin volkanik kayaları, Kahverengi tonlar: Farklı demir seviyelerini, Yeşil tonlar: Volkanik patlamalar veya asteroit çarpmaları sonucu oluşan cam yapıları temsil ediyor. Öte yandan aydınlık ile karanlığı ayıran "terminatör çizgisi"nin oluşturduğu derin gölgeler, Ay'ın engebeli topografyasını çarpıcı şekilde ortaya koydu. Bu aydınlatma koşullarının, gelecekteki iniş bölgesi olarak hedeflenen Ay’ın güney kutbuna fazlasıyla benzediği ifade ediliyor. Gelecek Ay görevleri için çıkarılan dersler Artemis II, Ay yüzeyine ilk insanlı inişin hedeflendiği Artemis IV gibi gelecekteki görevlerin planlaması için de rehber niteliğinde oldu. Uzay giysileri içindeki astronotların sahada not tutamayacak olması nedeniyle sesli kayıt alma eğitimlerine daha fazla ağırlık verilmesi ve araç içi pencerelerin kamera çekimlerine etkisinin önceden hesaba katılması gerektiği vurgulandı. Ayrıca astronotların görev sırasında gördüklerini kendi aralarında tartışarak yorumlamasının, hem alınan bilimsel verinin niteliğini hem de ekip uyumunu belirgin şekilde artırdığı kaydedildi.